Grafika rastrowa to rodzaj grafiki komputerowej, która składa się z pojedynczych punktów zwanych pikselami. Każdy piksel ma przypisany konkretny kolor, a ich kombinacja tworzy kompletny obraz widziany na ekranie. Jest to najczęściej stosowany typ grafiki w fotografii cyfrowej, materiałach promocyjnych oraz projektowaniu stron internetowych.
Rastrowa forma obrazu jest powszechnie stosowana w mediach cyfrowych, ponieważ umożliwia dokładne odwzorowanie szczegółów, tekstur oraz przejść tonalnych. Jednak jej główną wadą jest to, że przy powiększaniu obraz może stracić na jakości – staje się rozmazany lub „pikselowaty”.
Charakterystyka grafiki rastrowej
Grafika rastrowa różni się od grafiki wektorowej głównie sposobem zapisu i skalowania obrazu. Wektor opiera się na kształtach matematycznych, natomiast raster – na pikselach. Każdy obraz rastrowy ma określoną rozdzielczość, wyrażaną zazwyczaj w pikselach na cal (dpi – dots per inch) lub po prostu w liczbie pikseli (np. 1920×1080).
Typowe cechy grafiki rastrowej:
- Składa się z siatki pikseli
- Obraz traci jakość przy skalowaniu w górę
- Może przechowywać szczegółowe informacje o kolorach
- Doskonale odwzorowuje fotografie i przejścia tonalne
- Wymaga większych rozmiarów pliku w wysokiej jakości
Najpopularniejsze formaty grafiki rastrowej to:
- JPEG (JPG) – kompresja stratna, często stosowana w zdjęciach
- PNG – bezstratny format z obsługą przezroczystości
- GIF – obsługuje animacje i ograniczoną paletę kolorów
- BMP – nieskompresowany format stosowany rzadziej
- TIFF – używany w druku i profesjonalnej fotografii
Grafika rastrowa – charakterystyka
Grafika rastrowa znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach, zwłaszcza tam, gdzie istotne są detale i fotorealistyczne odwzorowanie. Można ją spotkać m.in. w:
- Fotografii cyfrowej
- Projektowaniu materiałów reklamowych
- Tworzeniu banerów i grafik internetowych
- Obrazkach do mediów społecznościowych
- Ilustracjach rastrowych w książkach i czasopismach
- Interfejsach użytkownika w aplikacjach i grach
W przypadku grafiki rastrowej istotną rolę odgrywa odpowiednie przygotowanie pliku do medium, w którym ma zostać użyty. Na przykład zdjęcie przeznaczone do druku powinno mieć znacznie wyższą rozdzielczość niż grafika przygotowana na potrzeby strony internetowej.
Wady i zalety
Zalety:
- Bogactwo szczegółów i przejść tonalnych
- Duża dostępność formatów i narzędzi do edycji
- Idealna do fotografii i obrazów naturalnych
Wady:
- Utrata jakości przy skalowaniu
- Zajmuje więcej miejsca w pamięci niż grafika wektorowa
- Trudniejsza do edycji w kontekście skalowania i przekształceń
